Dieta skrojona na Twoją miarę – to podstawowe zalecenie żywieniowe, jeśli chorujesz na RZS. Są oczywiście zalecenia ogólne, czyli szereg wskazówek dotyczących ogólnej formy odżywiania, wyboru określonych produktów spożywczych i technik kulinarnych. Lepiej jednak zmodyfikować je indywidualnie, w porozumieniu z dietetykiem.

Wszystko dlatego, że każdy ma swoją drogę z RZS i każdemu mogą towarzyszyć inne powikłania. Każdy ma też indywidualnie dobrany zestaw leków mogących wpływać na indywidualne potrzeby żywieniowe.  

Dieta RZS – ogólne zalecenia

1. Modyfikuj dietę indywidualnie! Uwzględniaj swoje potrzeby.

2. Urozmaicaj dietę, spraw by była różnorodna. Dzięki temu dostarczysz wielu różnych składników w niezbędnych ilościach.

3. Posiłki niech będą małe, lecz często spożywane, o regularnych porach i w stałych odstępach czasu (maksymalnie co 3 godziny). Ale pamiętaj: ostatni posiłek zjedz minimum 3 godziny przed snem w formie lekkiego dania, które nie obciąży żołądka na noc.

4. Warzywa i owoce spożywaj 5 razy dziennie (czyli po 80-100 g świeżego produktu, np. 1/2  brokułu, 1 burak, szklanka truskawek czy borówek). Szczególnie polecane są warzywa: sałata, ogórek, por, brokuł, marchew, burak, seler, pietruszka, warzywa strączkowe, kiełki (z wyłączeniem kiełków lucerny) oraz owoce: borówki, ciemne winogrona, jagody, żurawina, czarna porzeczka, truskawki, owoce dzikiej róży. Ogranicz: jabłka, kapustę białą, ziemniaki, pomidory, paprykę i bakłażana oraz warzywa o dużej zawartości kwasu szczawiowego – rabarbar, szpinak, botwina.

5. Postaw na pełnoziarniste produkty zbożowe o jak najniższym indeksie glikemicznym, np. pieczywo razowe i graham, ryż dziki i brązowy niełuskany, makaron razowy i kasze gruboziarniste, tj. gryczana, pęczak. Ważne! Zwrócić szczególną uwagę na reakcję swojego organizmu po spożyciu produktów zawierających gluten lub kukurydzę, ponieważ u osób chorujących na RZS, zaobserwowano nadmierną reakcję immunologiczną na określone substancje pokarmowe, co w konsekwencji może zaostrzać objawy.

6. Orzechy (migdały, orzechy włoskie) oraz nasiona (sezam, dynia) to doskonałe urozmaicenie Twojej diety, a jednocześnie źródło kwasów omega-3.

Mięso, nabiał, ryby… Roller-coaster tłuszczu

1. Dieta w RZS wiąże się z ograniczeniem spożycia tłuszczów nasyconych pochodzenia zwierzęcego. Dwie proste zasady i masz sukces!
Zasada 1: zmniejsz spożycie tłustych gatunków mięs (wieprzowina, baranina, wołowina, tłusty drób) i jego przetworów oraz pełnotłustych produktów; w mlecznych (mleko, śmietana i śmietanka, sery: żółte, topione, pleśniowe);
Zasada 2: wybieraj chude gatunki mięs (indyk, kurczak – bez skóry, cielęcina, dziczyzna) oraz produkty mleczne o obniżonej zawartości tłuszczu.

2. Miejsce produktów mięsnych w menu muszą zająć ryby i owoce morza! To właśnie one stanowią naturalne źródło wielonienasyconych kwasów tłuszczowych z rodziny omega-3, które korzystnie wpłyną na Twoje stawy (redukują stany zapalne). Jedz ryby co najmniej 2 razy w tygodniu!

3. Ogranicz spożycie tłuszczów zwierzęcych, zwiększ natomiast ilość tłuszczów roślinnych. Codzienną dietę staraj się uzupełniać w:
– wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 z produktów pochodzenia roślinnego, czyli oleju rzepakowego, oleju i siemienia lnianego, orzechów włoskich, nasion chia;
– jednonienasycone kwasy tłuszczowe, czyli oliwę z oliwek, oliwki, orzechy (laskowe, migdały), awokado.

Pamiętaj jednak:

Ogranicz ilość oleju kukurydzianego, słonecznikowego, oleju z pestek dyni i winogron, ponieważ zawierają znaczne ilości wielonienasyconych kwasów tłuszczowych z rodziny omega-6, które – jeśli spożywane są w nadmiarze – uczestniczą w produkcji czynników prozapalnych i prozakrzepowych. Dodatkowo, jeśli w Twojej diecie ilość kwasów omega-6 zdecydowanie przewyższy ilość kwasów omega-3, wówczas uniemożliwi to korzystne działanie przeciwzapalne tych drugich.

O tym musisz pamiętać

1. Cukier znika z Twojej diety całkowicie! Możesz go zamienić na miód, ale w niewielkich i kontrolowanych ilościach. Umiar to podstawa!

2. Kolagen to składnik, o którym musisz pamiętać i którego nie może zabraknąć w Twoim codziennym menu. Jest ważny dla prawidłowego funkcjonowania stawów i chrząstek. Naturalnym jego źródłem są galarety mięsne i rybne.

3. Pamiętaj, że produkty wysokoprzetworzone, typu dania z proszku (zupy, sosy, ciasta itp.) lub gotowe potrawy w słoikach, to nadmierne ilości soli oraz substancji dodatkowych. Wykreślamy je!

4. Z jadłospisu wyklucz dania typu fast food oraz wysokotłuszczowe przekąski (np. chipsy, nachosy, paluszki itp.).

5. Przyprawy – mała, wielka rzecz Twojej diety!

  • zrezygnuj z tradycyjnej soli (chlorek sodu) na rzecz soli potasowej bądź magnezowej,
  • wyeliminuj sztuczne gotowe mieszanki przyprawowe,
  • stosuj ž kurkumę, imbir, goździki, anyż, czosnek, chrzan, cząber, bazylię, estragon, tymianek, majeranek, miętę, szałwię,
  • unikaj ž ostrych przypraw, takich jak: pieprz, ostra papryka, chilli.

Co możesz pić?

Zalecana ilość płynów, jaką należy wypić w ciągu doby, to minimum 2 litry. Ta reguła obowiązuje również chorych z reumatoidalnym zapaleniem stawów. Pamiętaj jednak, że:

  • woda powinna stanowić największy procent wszystkich wypijanych płynów; pij ją systematycznie, małymi łykami, przez cały dzień,
  • całkowicie wyeliminuj napoje alkoholowe,
  • zrezygnuj z picia różnego rodzaju wód smakowych (dosładzanych cukrem bądź słodkimi syropami), słodkich napojów gazowanych i niegazowanych,
  • wykreśl z menu mocną kawę i herbatę – wybieraj ich lekkie napary, lub herbatę zieloną i czerwoną, herbaty owocowe.

Pamiętaj, że…

Dla osób z RZS wybór określonych produktów spożywczych to równie ważna kwestia, jak sposób i forma, w jakiej zostaną przygotowane. Techniki kulinarne korzystne dla Ciebie to: gotowanie (w wodzie i na parze), duszenie (bez wcześniejszego obsmażania), pieczenie w piekarniku bez dodatku tłuszczu lub z niewielką ilością tłuszczu dozwolonego, pieczenie w folii, smażenie sauté (bez panierki, mąki czy też jajka).

Powodzenia!

 

Inne nowości z kategorii Choroba a dieta: