Pregoreksja jako jedno z zaburzeń odżywiania w ciąży – jak wygląda w teorii?

utworzone przez

Zaburzenia odżywiania są coraz bardziej popularne. W gabinetach dietetyków i psychologów pojawiają się ludzie doświadczający objawów między innymi: anoreksji, bulimii i kompulsywnego objadania się. Jak pokazują badania najczęściej w populacji obserwujemy zachorowania na anoreksję, której w większości doświadczają młode kobiety (ok. 1%). U mężczyzn odsetek ten wynosi ok. 0,5%. W wyniku rosnącej popularności zaburzeń odżywiania coraz więcej badaczy interesuje się tym zjawiskiem, a temat ten można spotkać zarówno w literaturze naukowej, jak i popularnej. Jakie natomiast mamy informacje o zaburzeniach odżywiania podczas ciąży?

Co wiemy o pregoreksji?

Pregoreksja to jedno z zaburzeń odżywiania, które dotyka kobiety w ciąży, inaczej nazywana jest anoreksją ciążową. Po raz pierwszy usłyszeliśmy o niej w 2008 r. w Stanach Zjednoczonych. Początkowo termin ten zastosowany został w literaturze popularnonaukowej, a z czasem stał się przedmiotem pierwszych badań naukowych.

Pomimo braku badań populacyjnych, które pokazałyby dokładnie częstość występowania pregoreksji, warto zwrócić uwagę na badanie z 2013 roku, które przygląda się temu tematowi.

Interesujące są również wyniki dużo mniejszego, polskiego badania z tego samego roku. Autorzy również metodą kwestionariuszową przebadali 45 kobiet spodziewających się dziecka. 38% z nich deklarowało, że odchudzały się podczas ciąży.

Przytoczone powyżej dane pokazują, że sytuacja może okazać się dosyć poważna, dlatego nie można bagatelizować tego zjawiska.

 

Moda na szczupłą sylwetkę jedną z przyczyn zaburzeń odżywiania w ciąży

Choć wyżej wymienione stwierdzenie może wydawać się nieco kontrowersyjne, to takie doniesienia możemy spotkać w dostępnych artykułach naukowych poświęconych temu tematowi. W tekstach opisujących pregoreksję nie ma jednoznacznych danych wskazujących na konkretne przyczyny tego zaburzenia. Jednak istnieją pewne hipotezy i wyodrębnione grupy ryzyka.

 

Przyczyny pregoreksji możemy podzielić na :

  • psychologiczne,
  • społeczne.

 

Do przyczyn z grupy psychologicznej zalicza się między innymi zmieniający się w radykalnym tempie wygląd ciała kobiety, z którym nie może sobie ona poradzić. Przyczyn wystąpienia pregoreksji upatruje się również w zaburzeniach odżywiania jakich kobieta doświadczała przed ciążą. Już dziś wiadomo, że kobiety posiadające nieodpowiednie wzorce żywieniowe w młodości znajdują się w grupie wysokiego ryzyka. Warto również nadmienić, że ciąża sama w sobie nie może stać się przyczyną wystąpienia zaburzeń odżywiania oraz pregoreksji. Może jedynie pełnić rolę tak zwanego wyzwalacza, czyli stać się podłożem do ujawnienia objawów.

 

Przyczyn społecznych należy szukać w obecnych trendach wykreowanych przez otoczenie i media społecznościowe. Tutaj dużą rolę odgrywa Facebook i Instagram oraz presja społeczna na ekstremalnie szybki powrót do formy sprzed ciąży. Obecnie obserwujemy kobiety- celebrytki, które manifestują nienaganną sylwetkę zaraz po porodzie. Kobiety, które chcą dorównać „standardom” gotowe są zrobić wiele, aby jak najmniej przytyć podczas ciąży. W grupie ryzyka są również kobiety, wykonujące zawód, w którym szczupła i atrakcyjna sylwetka stanowi dużą wartość, jak np. modelki, piosenkarki, blogerki modowe.

 

Pregoreksja jakie niesie zagrożenia?

Obecnie wiadomo już, że choroba ta może być poważnym zagrożeniem zarówno dla kobiety w ciąży, jak i dla nienarodzonego dziecka. Zagrożenia te związane są w dużej mierze z ogromnymi niedoborami składników odżywczych, mineralnych i witamin jakie powstają  wskutek niedożywienia, głodzenia się oraz stosowania środków przeczyszczających.

 

Zagrożenia dla matki w ciąży:

  • nadciśnienie tętnicze,
  • ryzyko poronienia,
  • ryzyko przedwczesnego porodu,
  • ryzyko wystąpienia depresji poporodowej,
  • ryzyko konieczności wykonania cesarskiego cięcia,
  • późniejsze problemy z laktacją.

 

Zagrożenia dla dziecka:

  • niska masa urodzeniowa,
  • niski wynik w skali APGAR,
  • ryzyko wystąpienia wad rozwojowych oraz niedorozwoju narządów i organów.

 

Jak widać wszystkie komplikacje powstające na skutek pregoreksji są poważnym zagrożeniem dla rozwoju prawidłowej ciąży. Mogą też narażać zdrowie, a nawet życie nienarodzonego dziecka. Dlatego tak ważne jest szybkie rozpoznanie objawów i podjęcie leczenia.

 

Niepokojące symptomy, czyli na co warto zwrócić uwagę

Objawy samej pregoreksji są trudne do zdiagnozowania. Możemy je obserwować zarówno w zachowaniu i nastroju przyszłej mamy, jak i w zmianach dotyczących nawyków żywieniowych i diety. Warto pamiętać, że w grupie wysokiego ryzyka są kobiety, które przed ciążą doświadczały jakichkolwiek symptomów zaburzeń odżywiania.

Za objawy pregoreksji uznaje się:

  1. Stosowanie restrykcyjnych diet i głodzenie się.
  2. Wykonywanie ciężkich, nieodpowiednich dla kobiet w ciąży treningów.
  3. Częste kontrolowanie masy ciała.
  4. Przyjmowanie środków moczopędnych i przeczyszczających.

 

Jeżeli któryś z powyższych objawów zostanie przez nas zauważony u kobiety w ciąży, najlepiej zgłosić się do jej lekarza prowadzącego i opowiedzieć o tym, co nas niepokoi.  

 

Podsumowanie

Pregoreksja i inne zaburzenia odżywiania u kobiet w ciąży mogą nieść realne zagrożenie zarówno dla matki i przebiegu ciąży oraz być powodem problemów zdrowotnych u dziecka. Warto znać specyfikę tej choroby, aby móc jak najszybciej zareagować. Ponieważ wiadomo, że ochrona i opieka kobiety ciężarnej jest kluczowa w procesie ciąży, dlatego w kolejnym artykule zostanie opisane na jakie konkretnie zachowania ciężarnej zwracać uwagę i jakie zachowania powinny nas zaniepokoić.

 

Czytaj więcej:

Pregoreksja jako jedno z zaburzeń odżywiania w ciąży – jak rozpoznać i leczyć? – mgr Paulina Pawełczyk

 

  1. Bator E, Bronkowska M, Ślepecki A, Biernat J: Anoreksja – przyczyny, przebieg, leczenie. Nowiny Lekarskie; 2011. 80. 3: 184- 191.
  2. Easter, Abigail & Bye, Amanda & Taborelli, Emma & Corfield, Freya & Schmidt, Ulrike & Treasure, Janet & Micali, Nadia. . Recognising the Symptoms: How Common Are Eating Disorders in Pregnancy?. European eating disorders review: the journal of the Eating Disorders Association; 2013. 21. 10.1002/erv.2229.
  3. Ehemke vel Emczyńska E, Babelska K, Czeronogrodzka- Senczyna A,: Znaczenie poradnictwa dietetycznego w prewencji ciąży. Nowiny Lekarskie; 2012. 81: 273-280.
  4. Mathieu J.:What is pregorexia. Journal of the American Dietetic Association; 2009. 976- 979.
  5. Mirghani HM, Hamud OA: The effect of maternal diet restric-tion on pregnancy outcome. Am J Perinatol; 2006. 23: 21–24.
  6. Pieczykolan A, Flis E, Bień A, Zaburzenia odżywiania, a ciąża. [online]. [przeglądany 14 września 2018 r.]. Dostępny w: http://www.pzp.umed.wroc.pl/pdf/2017/7/3/223.pdf
  7. Piszczatowska E., Krajewska- Kułak.: Pregoreksja- anoreksja kobiet ciężarnych. Pediatr Med Rodz 2017; 13(3): 363-367
  8. Wójciak R, Mojs E, Michalska M, Samulak D, Podejmowanie odchudzania w okresie ciąży, a poporodowe surowicze stężenia żelaza u kobiet- badanie wstępne. Probl Hig Epidemiol; 2013. 94(4). 893-896.

Inne nowości z kategorii Ciąża i macierzyństwo: